Lubostroń – w miejscu lubym i ustronnym, czyli klasycystyczny pałac SkórzewskichLubostroń – w miejscu lubym i ustronnym, czyli klasycystyczny pałac Skórzewskich

1 0 151

Miejscowość pierwotnie zwała się Piłatowo i stanowiła własność różnych rodów szlacheckich. Obecna nazwa Lubostroń powstała z uproszczenia słów „sercu lube ustronie”. Wieś leżąca w gminie Łabiszyn w powiecie żnińskim zawdzięcza sławę dzięki jednemu z najcenniejszych zespołów rezydencjonalnych.

Perła klasycyzmu - pałac w Lubostroniu został wybudowany w latach 1795-1800 przez Fryderyka Skórzewskiego, według projektu wybitnego architekta doby klasycyzmu – Stanisława Zawadzkiego. Budowla wzorowana jest na Villa Rotonda z Vicenzy autorstwa Palladia, oraz na pałacu Merliniego - Królikarnia na warszawskim Mokotowie. Pałac zbudowany jest na planie kwadratu z trzykondygnacyjną rotundą pośrodku, przykrytą kopułą, którą wieńczy brązowa postać dźwigającego kulę ziemską Atlasa, wykonanego przez Władysława Marcinkowskiego.

Fronton pałacu stanowi podwójny portyk z czterema kolumnami jońskimi (pierwotnie przeznaczonymi dla kościoła Opatrzności Bożej w Warszawie), i szerokimi schodami na fasadzie frontowej. Na portyku widnieje napis „SIBI AMICITIAE ET POSTERIS MDCCC” (Sobie, przyjaciołom i potomnym 1800).

Na szczególną uwagę zasługuje sala rotundowa (o wysokości całego pałacu) z intarsjowaną podłogą, ozdobioną pośrodku herbami Polski i Litwy (wizerunek Orła i Pogoni). Na ścianach widnieją cztery ozdobne płaskorzeźby (wykonane przez Michała Ceptowicza) ze scenami z dziejów Kujaw: Bitwa pod Płowcami 1331 r., Bitwa Wojsk Polskich z Krzyżakami pod Koronowem w 1410 r., królowa Jadwiga przyjmująca posłów krzyżackich w Inowrocławiu oraz Fryderyk II zatwierdzający plany budowy Kanału Bydgoskiego.

W reprezentacyjnych pomieszczeniach pałacu oraz dawnej oranżerii odbywają się koncerty, pokazy, wernisaże, wystawy, konferencje, spektakle itp. Perełkę klasycyzmu otaczają zabudowania dworskie z XVIII w.: oficyna – obecnie hotel oraz stajnia i wozownia – restauracja i zaplecze.

Warto pospacerować po 40-hektarowym, malowniczym parku, który zaprojektował w stylu angielskim znakomity ówczesny architekt ogrodów – Teichert. Park został mocno uszkodzony podczas wichury w 2017 r., ale pozostały liczne okazy różnych gatunków drzew, m.in. platany, dęby czerwone, tulipanowiec amerykański.

Ciekawostki

W pałacu wielokrotnie gościł poeta Stefan Garczyński, spokrewniony z rodziną Skórzewskich, a także przybył tu na krótko Adam Mickiewicz pod koniec 1831 r. Goszczono tutaj również przedstawicieli rodów arystokratycznych, a warto wymienić chociażby następujących: Czartoryscy, Lubomirscy, Radziwiłłowie, Braniccy.

Prace malarskie w jednej z sal pałacowych wykonał profesor uniwersytetu wileńskiego Franciszek Smuglewicz (twórca dekoracji Zamku Ujazdowskiego) wraz z bratem Antonim Smuglewiczem.

Pałac w Lubostroniu stanowi centrum kulturotwórcze, artystyczne, oraz naukowe powiatu żnińskiego. Odbywa się tutaj wiele koncertów i imprez takich jak festiwal „Muzyka w świetle księżyca”, „Majówka Jazzowa”, „Koncerty Pałacowe”, a szczególnie czerwcowy „Konkurs pojazdów konnych”.

Stanisław Zawadzki (ur. 1743, zm. 19 października 1806) był wybitnym architektem doby klasycyzmu w Polsce, a także generałem-majorem wojsk koronnych. Najważniejsze jego projekty, oprócz pałacu w Lubostroniu: projekt pałacu w Dobrzycy i Śmiełowie, przebudowa pałacu Ogińskich w Siedlcach, przebudowa Zamku Ujazdowskiego w Warszawie, koszary w Kamieńcu Podolskim i Artylerii Koronnej (Wołyńskie) w Warszawie, przebudowa Koszar Mirowskich, ratusz i kościół św. Stanisława bpa w Siedlcach, kościół św. Tekli w Krzyżanowicach pod Pińczowem, kościół św. Michała Archanioła w Nowym Dworze Mazowieckim, był także autorem projektu portyku dobudowanego do pałacu w Czerniejewie.

Władysław Marcinkowski (ur. 1858 w Mieszkowie, zm. 1947 w Poznaniu) tworzył przede wszystkim rzeźby portretowe, m.in.. wykonał pierwszy w Polsce pomnik Słowackiego, wystawiony w Miłosławiu. Najważniejsze jego prace: rzeźby w katedrze poznańskiej: Chrystus wręczający klucze św. Piotrowi, sarkofag kard. Ledóchowskiego, postaci wyobrażające cztery stany dźwigające trumnę św. Wojciecha (katedra w Gnieźnie), pomnik Adama Mickiewicza w Śmiełowie, Merkury i Herkules na fasadzie Banku Przemysłowców w Poznaniu, popiersia Karola Marcinkowskiego i Stanisława Staszica,  popiersie Juliusza Słowackiego do parku Marcinkowskiego w Poznaniu, figury świętych w konkatedrze św. Stanisława BM w Ostrowie Wlkp., a także medaliony i plakiety portretowe (m.in. Fryderyka Chopina, Ksawerego Zakrzewskiego, Heleny Modrzejewskiej, Ignacego Domeyki, Kazimierza Jarochowskiego).

DAMIAN RYBAK
Fot. D. Rybak

Lubostroń – w miejscu lubym i ustronnym, czyli klasycystyczny pałac Skórzewskich - zdjęcie
+ 10 zdjęć

Lubostroń – w miejscu lubym i ustronnym, czyli klasycystyczny pałac Skórzewskich

Mapa google
ReklamaA1 - baner