
163 lat temu wybuchło Powstanie Styczniowe, a w moim posiadaniu od pewnego czasu jest pamiętnik, który został napisany w czasach... Powstania Styczniowego! Powstał 163 lat temu na terenach między miejscowościami Kozielsko, Miąża, Międzylesie i Stępuchowo leżącymi niedaleko Damasławka i Janowca Wielkopolskiego, a z jego treści może wynikać, że w 1863 roku został tam ukryty cenny depozyt! Pamiętnik ma 124 strony, jest napisany gęsim piórem i oprawiony w twardą, nieco już zniszczoną okładkę. Jego pochodzenie jest równie tajemnicze, jak jego zawartość.
W posiadanie tego niezwykłego pamiętnika wszedłem kilkanaście miesięcy temu. I to zupełnie w niecodzienny sposób. Pewnego dnia zadzwoniła do mnie pewna pani ze Żnina i zapytała, czy chciałbym zobaczyć pamiętnik z XIX wieku, który jest w jej posiadaniu. Odpowiedziałem, że bardzo chętnie. Wówczas ta pani poinformowała mnie, że za kilka dni będzie w Gnieźnie. Tak też się stało.
Był piątek, gdy doszło do naszego spotkania. Starsza pani wyciągnęła z teczki pamiętnik. Gdy wziąłem go ręki i przerzuciłem pierwsze strony, towarzyszyły mi wielkie emocje. Ów pamiętnik, pisany gęsim piórem, zaczynał się od słów: „Miąża, dnia 1 lutego 1863 roku….”
Moja rozmówczyni wyjaśniła mi, że kilkadziesiąt lat temu pozyskała pamiętnik i że pochodzi on z okolic Damasławka. Po kilkunastominutowej rozmowie, poprosiłem o wypożyczenie pamiętnika na kilka dni. I wówczas przeżyłem wielkie zaskoczenie. Moja rozmówczyni stwierdziła, że jej do niczego się ten pamiętnik nie przyda. – Pan zapewne zrobi z niego właściwy użytek i ten pamiętnik będzie pomocny w pana działaniach na polu historycznym – powiedziała. I przekazała mi na własność tę niezwykłą pamiątkę lokalnej historii.
Przez ostatnie miesiące do pamiętnika zaglądałem zawsze wtedy, gdy tylko miałem czas. A i tak zawiera one wiele znaków zapytania. I cały czas pracuję nad rozwikłaniem tajemnic tego pamiętnika. Co wiemy?
Wiemy na pewno, że ma 124 strony, jest napisany gęsim piórem i oprawiony w twardą, nieco już zniszczoną okładkę. Pierwsze zdanie pamiętnika zostało napisane 1 lutego 1863 roku, a ostatnie 29 maja 1893 roku. I co ważne – wiemy, że pamiętnik (a przynajmniej jego duża część) był spisywany w Miąży i w Kozielsku, ale też nie można wykluczyć Stępuchowa….
Na tych 124 stronach znajdziemy zarówno opowieści o świętych, modlitwy, fragmenty z Pisma Świętego, ale też wiersze jak również lokalne legendy i podania. I co najważniejsze – są duże fragmenty opisów miejsc w których – jak można wnioskować z tekstu – coś zostało ukryte!
Z treści, które udało się dotychczas rozszyfrować, nie wynika wprost co zostało ukryte na terenach między miejscowościami Kozielsko, Miąża, Międzylesie i Stępuchowo leżącymi niedaleko Damasławka i Janowca Wielkopolskiego. Ale pewne sformułowania wyraźnie wskazują, że w II połowie XIX wieku coś (dokumenty?, broń?) w tej okolicy zostało schowane.
Czy ewentualny ukryty depozyt może mieć jakikolwiek związek z Powstaniem Styczniowym? A może ma związek z mieszkańcami tych terenów powiązanymi z tym zbrojnym zrywem? Ta kwestia czeka jeszcze na szczegółowe zbadanie i wyjaśnienie. Wspominam o tym polskim Powstaniu trwającym od 22 stycznia 1863 r. do jesieni 1864 r., ponieważ w tym okresie, jak i w latach po upadku Powstania Styczniowego (do 1870 r.), autor pamiętnika zamieścił w nim najwięcej wpisów.
Odpowiedź na to pytanie na razie jest nieznana. W żadnym miejscu w pamiętniku nie ma umieszczonego nazwiska autora tego niezwykłego dzieła. Gdy mowa o nazwiskach, to przez pamiętnik przewija się kilka nazwisk: Rozpuchowski, Napierała, Lemańska… Te nazwiska można odczytać, ale są jeszcze inne, które trudno poprawnie rozszyfrować.
Najbardziej prawdopodobne wydaje się, że autorem pamiętnika jest osoba duchowna – ksiądz lub zakonnik.
Badania nad poznaniem całej treści pamiętnika trwają dalej. W tym roku planuję wybrać się na rekonesans do miejscowości o których wyżej wspominam. Być może na miejscu uda się zweryfikować pewne opisy zawarte w pamiętniku. W tym roku powstanie również reportaż filmowy poświęcony pamiętnikowi i jego tajemnicom.
Czas pokaże co nam jeszcze przyniesie historia zapisana w pamiętniku…
Jeśli jesteście w posiadaniu jakichkolwiek informacji na temat przedstawionej historii lub innych podobnych, albo jesteście w posiadaniu ciekawych pamiętników, fotografii lub kronik, proszę o kontakt. Zapewniam anonimowość! E-mail: karol@soberski.pl; telefon: 515-980-504






Serwis pojezierze24.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy i opinii. Prosimy o zamieszczanie komentarzy dotyczących danej tematyki dyskusji. Wpisy niezwiązane z tematem, wulgarne, obraźliwe, naruszające prawo będą usuwane.
Artykuł nie ma jeszcze komentarzy, bądź pierwszy!