Sporo do naszych obyczajów wnosi moda. Gdy wcześniej odpoczynek skupiał się na wyjazdach na turnusy wczasowe albo spędzanie czasu na działce, obecnie te aktywności przekształciły się w pikniki i grille w miejskich strefach i parkach przeznaczonych do tego typu aktywności. Podobnie bieganie było wcześniej zarezerwowane dla wąskiej grupy sportowców – obecnie co drugi młody człowiek wdziewa buty do biegania i przemierza kilometry wraz z opaską sportową wskazującą bieżące parametry organizmu i poniesionego wysiłku.

Również i wspomniana wcześniej technika dokonała przewrotu w dziedzinie spędzania wolnego czasu i rodzajach rozrywki, jakie obecnie zajmują wielu z nas. A mowa o rozrywce online, słuchaniu podcastów, korzystania z platform streamingowych, gier komputerowych czy gamingu online. Szczególnie gaming i e-sport to dziedziny dynamicznie rozwijające się w Polsce, zwłaszcza że operatorzy platform hazardowych kuszą wieloma benefitami, z których najbardziej popularnym są darmowe spiny za rejestrację bez depozytu. Nic więc dziwnego, że fani tej rozrywki poznają więcej niż jedną platformę i pozostają na tej, która dostarcza rozrywkę dopasowaną do ich preferencji. 

Przyjrzyjmy się zatem dokładniej kilku formom współcześnie uprawianych form rozrywki i sposobom spędzania wolnego czasu przez Polaków.

Podróże i krótkie wyjazdy

Polacy pokochali krótkie wyjazdy. Rozsmakowaliśmy się w weekendowych wyjazdach. Jak podaje Polska Organizacja Turystyczna w badaniu: Plany Polaków na długi majowy weekend 2026 48% Polaków planuje wyjazd z co najmniej jednym noclegiem, co stanowi wzrost o 5 punktów procentowych w stosunku do roku poprzedniego. Jako cel wyjazdu 54% osób wskazuje wypoczynek i relaks oraz 31% preferuje wyjazd w góry, a 22% nad morze. 

Z kolei SW Research zajęło się oszacowaniem, jak wielu Polaków korzysta w wyjazdów typu city break. To trend ogólnoświatowy, nie tylko polski, a badanie wykazało, że 36% ankietowanych osób postanowiło w tym modelu wyjechać więcej niż raz w roku, a 22% korzysta z takiej formy wypoczynku raz do roku.

Rekreacja na świeżym powietrzu

Niezależnie od formy i miejsca wypoczynku, według badań MultiSport publikowanych przez Oficjalne Biuro Prasowe Benefit Systems, do najpopularniejszych aktywności urlopowych należą:

• spacery (63 proc.), 

• zwiedzanie miast lub zabytków (43 proc.), 

• rower (33 proc.). 

Natomiast osoby, które stawiają na uprawianie sportu na świeżym powietrzu koncentrują się na:

• pływaniu w naturalnych zbiornikach wodnych (31 proc.), 

• wycieczkach górskich i trekkingu (19 proc.), 

• kajakach lub desce SUP (11 proc.),

• fitness na świeżym powietrzu (7 proc.).

Chętnie wybieranymi sezonowymi aktywnościami jest też pływanie w odkrytych basenach, gra w padla i zabawa w parkach linowych.

Spotkania towarzyskie i rozrywka poza domem

Najlepszym miernikiem tego, jak spędzamy czas poza domem na spotkaniach towarzyskich, pobytach w restauracjach, uczestnictwa w festiwalach, koncertach i lokalnych wydarzeniach są badania GUS, obrazujące uczestnictwo w kulturze Polaków w roku 2024. Badanie modułowe zrealizowane na próbie 3 397 gospodarstw domowych wykazało preferencje procentowe respondentów na poziomie: 

1. słuchanie muzyki: 84,4%; 

2. teatr: 27,0%; 

3. parki rozrywki: 26,7%; 

4. kabarety/imprezy estradowe: 24,1%; 

Wyniki badania pokazują, że Polacy najchętniej wybierają łatwo dostępne i codzienne formy rozrywki, jednak znaczącą rolę w sposobach spędzania wolnego czasu nadal odgrywają również wydarzenia kulturalne i aktywności realizowane poza domem.

Streaming i oglądanie treści online

Nowoczesna telewizja, platformy VOD z możliwością oglądania treści na żądanie, platformy streamingowe całkowicie zmieniły sposób korzystania z rozmaitych materiałów filmowych. Treści są dostępne w dowolnym czasie i to użytkownik decyduje, kiedy po nie sięgnie. To wymaga od dostawców dostarczania konkurencyjnej oferty, bo widz nie jest skazany już na korzystanie z tego, co jest w danym momencie dostępne, zamiast tego sięga po treści, które go interesują. 

Formy filmowe ewoluowały, a sposób ich dystrybucji wpłynął na zjawisko takie jak binge-watching – czyli tworzenie wieloodcinkowych seansów, korzystania z krótkich form video dostępnych na przykład na platformie YouTube czy podcastów dotyczących codziennych aktywności i zainteresowań. 

Gaming i nowoczesna rozrywka cyfrowa

Elementem rozrywki przezywającym obecnie boom rozwojowy są wszelkiego rodzaju gry komputerowe, mobilne, hazardowe, e-sport i rozrywki pokrewne. Do niedawna postrzegane jako marnowanie czasu, obecnie podawane szczegółowym badaniom wpływu na jednostkę skłaniają się do twierdzenia, że częste rozgrywki poprawiają zdolności poznawcze, wpływają na lepszą podzielność uwagi, szybkość reakcji, selektywność czy wrażliwość na kontrast i poprawę funkcji wykonawczych.

Na ten temat również są prowadzone badania dotyczące preferencji Polaków i popularności gier w zależności od wieku użytkowników. Wyniki badania prowadzonego przez Polish Gamers Observatory w 2020 roku wskazały, że ponad 3/4 polskich internautów w wieku 15–65 lat zagrało w grę video przynajmniej raz w ciągu ostatniego miesiąca. Wzrost liczby użytkowników również był widoczny w segmencie wiekowym 55–65 lat. A na podstawie danych demograficznych oraz poziomu dostępu Polaków do Internetu oszacowana, że na koniec 2019 roku liczba polskich graczy wynosiła około 16 milionów.

Hobby i rozwijanie zainteresowań

Renesans przeżywają też rozmaite hobby. Choćby zajęcia typu DIY, których popularność wciąż rośnie, zwłaszcza w dobie rozwijającej się idei „zero waste” opierającej się na zasadzie odpowiedzialnej konsumpcji i ograniczaniu zanieczyszczania środowiska. W cytowanym już wcześniej badaniu Uczestnictwo ludności w kulturze w 2024 r. opublikowanym na stronie GUS znajdujemy dane obrazujące udział procentowy naszej populacji w takich zajęciach jak:

1. majsterkowanie / DIY – 5,7%, 

2. aktywności plastyczne i rękodzielnicze – 5,2%, 

3. hobby związane z muzyką – 4,7%, 

4. fotografia amatorska – 4,1%, 

5. taniec – 4,0%, 

6. grafika komputerowa – 2,2%, 

7. pisanie – 1,7%, 

8. kolekcjonerstwo – 1,5%.

Na koniec jeszcze, aby zobrazować, jak faktycznie rozkłada się dobowy czas statystycznego Polaka w kwestii przeznaczenia go na różne rodzaje rozrywki, prezentujemy wykres opracowany przez GUS:

Jak z niego widać, najbardziej zajmują nas mass media, zajmujące 10,1% doby, na życie towarzyskie, rozrywkę i kulturę przeznaczamy 4,4% doby, natomiast szeroko pojęte hobby, bo obejmujące takie dziedziny, jak aktywności komputerowe i internetowe zajmują nam 1,9% doby, a na sport i rekreację przeznaczamy 1,7% swojego dobowego czasu.

Sposoby spędzania wolnego czasu stale ewoluują, a rozwój technologii i zmieniający się styl życia wpływają zarówno na nasze codzienne nawyki, jak i wybierane formy odpoczynku. Jednak zaobserwować można, że coraz większą rolę w codziennym wypoczynku odgrywa rozrywka cyfrowa, która dzięki urządzeniom mobilnym stała się dostępna praktycznie w każdym miejscu i o każdej porze.